هدف: تعيين غلظت اندوتوکسين موجود در 10 ماده ويسکوالاستيکی که در ايران مصرف می شود.مواد و روش ها: برای اندازه گيری غلظت اندوتوکسين از تست لال (limulus amebocyte lysate) استفاده شد. آزمايش با اضافه کردن مقدار مساوی از رقت های مختلف نمونه ها به ويال های تک تستی لال، در حضور شاهدهای مثبت و منفی و انکوباسيون در محل ثابت 37 درجه سانتيگراد به مدت يک ساعت انجام گرديد و نتايج با بررسی تشکيل و يا عدم تشکيل ژل ثبت و مورد مطالعه قرار گرفت.يافته ها: با توجه به رقت های مورد استفاده در آزمايش (1:400، 1:200، 1:20) و ضريب حساسيت لايزيت (0.06 Eu/ml) که با استفاده از تست حساسيت لايزيت تاييد شد، غلظت اندوتوکسين به صورت نيمه کمی در محدوده <1.2 EU/ml، 1.2-24 EU/ml و >24 EU/ml قابل محاسبه بود. در بررسی انجام شده ميزان اندوتوکسين در تمامی 10 نمونه ويسکوالاستيک مورد استفاده از 1.2 کمتر بود.نتيجه گيری: با بررسی غلظت اندوتوکسين موجود در موارد ويسکوالاستيک می توان از مصرف انواعی از اين مواد که غلظت اندوتوکسين آنها بالاتر است اجتناب کرده و احتمال بروز واکنش های التهابی داخل چشمی را کاهش داد.
هاشمی حسن ، فرحی آزاده ، فرحی الهه ، بررسی ميزان اندوتوکسين در محلولهای ويسکوالاستيک چشمی مورد استفاده در ايران مجله چشم پزشكي ايران، 1384; 18 (2) :9-15